Gedelegeerde Verordening (EU) 2022/676 van de Commissie van 3 december 2021 tot aanvulling van Verordening (EU) nr. 575/2013 van het Europees Parlement en de Raad met technische reguleringsnormen tot nadere bepaling van de voorwaarden waarop consolidatie in de in artikel 18, leden 3 tot en met 6, en artikel 18, lid 8, van die verordening bedoelde gevallen moet worden uitgevoerd (Voor de EER relevante tekst)
DE EUROPESE COMMISSIE,
Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,
Gezien Verordening (EU) nr. 575/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 26 juni 2013 betreffende prudentiële vereisten voor kredietinstellingen en beleggingsondernemingen en tot wijziging van Verordening (EU) nr. 648/20121, en met name artikel 18, lid 9,
(1) Artikel 18, lid 3, van Verordening (EU) nr. 575/2013 betreft gevallen van prudentiële consolidatie van groepen van ondernemingen die in verhouding staan zoals beschreven in artikel 22, lid 7, van Richtlijn 2013/34/EU van het Europees Parlement en de Raad2, indien er geen moeder-dochter-verhouding bestaat. In dergelijke gevallen moet worden bepaald op het niveau van welke entiteit de vereisten van Verordening (EU) nr. 575/2013 op geconsolideerde basis moeten worden toegepast. Daarnaast moet in die gevallen de geschiktste methode voor prudentiële consolidatie de in artikel 22, leden 8 en 9, van Richtlijn 2013/34/EU beschreven methode (“aggregatiemethode”) zijn overeenkomstig de in die richtlijn bepaalde voorschriften.
(2) In het geval van deelnemingen in instellingen of financiële instellingen welke gezamenlijk door een bij de consolidatie betrokken onderneming en een of meer daarin niet betrokken ondernemingen worden geleid, is, wanneer overeenkomstig artikel 18, lid 4, van Verordening (EU) nr. 575/2013 proportionele consolidatie vereist is, de unanieme instemming van die ondernemingen met de beslissingen over de relevante activiteiten van de instelling of financiële instelling vereist voor de toepassing van de in die bepaling bedoelde methode van prudentiële consolidatie overeenkomstig de definitie van gezamenlijke overeenkomsten die is vastgelegd in de internationale normen voor jaarrekeningen zoals die van toepassing zijn op grond van Verordening (EG) nr. 1606/2002 van het Europees Parlement en de Raad3.
(3) Artikel 18, lid 6, punten a) en b), van Verordening (EU) nr. 575/2013 betreft de door toezichthouders te bepalen vereisten voor prudentiële consolidatie in het geval van een invloed van betekenis op één of meer instellingen of financiële instellingen, zonder deelneming of andere vormen van kapitaalbinding, en ingeval die instellingen of financiële instellingen onder centrale leiding zijn gesteld zonder dat dit op grond van een overeenkomst, de statuten of een bepaling in de statuten is vastgelegd. Om te bepalen of er sprake is van een situatie van invloed van betekenis, moeten bevoegde autoriteiten rekening houden met diverse indicatoren van invloed van betekenis. Daarnaast kan er alleen van een situatie van centrale leiding worden gesproken indien de bevoegde autoriteit over concrete bewijzen beschikt dat er een daadwerkelijke coördinatie is van het financiële en operationele beleid van die instellingen of financiële instellingen.
(4) Het Bazelse Comité van bankentoezichthouders (“BCBS”) heeft “Guidelines on the identification and management of step-in risk”4 bekendgemaakt, die diverse indicatoren bevatten die instellingen moeten gebruiken om te bepalen welke entiteiten aanleiding kunnen geven tot step-in-risico. Een “step-in-risico” is volgens deze BCBS-richtsnoeren het risico dat een instelling beslist om financiële steun te geven aan een niet-geconsolideerde entiteit niet zijnde een volledig of proportioneel geconsolideerde entiteit die zich in een stresssituatie bevindt, in afwezigheid van of bovenop contractuele verplichtingen om dat soort steun te verlenen. Volgens de BCBS-richtsnoeren moet een instelling, indien zij een aanzienlijk step-in-risico onderkent, de op basis van de aard en omvang van de verwachte step-in-steun voor elk geval passende maatregelen bepalen. Die maatregelen omvatten onder meer de opname van de betrokken entiteiten in de wettelijke consolidatiekring. In lijn met de BCBS-richtsnoeren moeten instellingen en bevoegde autoriteiten diverse indicatoren nagaan voordat zij concluderen of bepaalde ondernemingen volledig of proportioneel moeten worden geconsolideerd overeenkomstig artikel 18, lid 5, artikel 18, lid 6, punt a), of artikel 18, lid 8, van Verordening (EU) nr. 575/2013, al naar gelang, om rekening te houden met het step-in-risico dat deze ondernemingen voor een instelling kunnen inhouden. Niettemin moeten instellingen ook alternatieve maatregelen overwegen om het step-in-risico tegen te gaan in het kader van hun procedures voor risicobeheer en interne beoordelingsprocedure inzake de kapitaaltoereikendheid (ICAAP). Daarnaast kunnen bevoegde autoriteiten andere maatregelen overwegen om het potentiële risico dat die ondernemingen vormen, aan te pakken in het kader van de procedure voor prudentiële toetsing en evaluatie (SREP). In het kader van het raamwerk voor grote blootstellingen heeft de Europese Bankautoriteit (EBA) ook richtsnoeren gepubliceerd voor limieten voor blootstellingen met betrekking tot schaduwbankentiteiten die buiten een gereglementeerd kader bankactiviteiten verrichten5. In die richtsnoeren is de methodiek vastgesteld die instellingen moeten hanteren om, in het kader van hun interne procedures, limieten vast te leggen voor hun individuele en geaggregeerde blootstellingen aan schaduwbankentiteiten.
(5) Meer bepaald moet, voor het beantwoorden van de vraag of volledige of proportionele consolidatie overeenkomstig artikel 18, lid 8, van Verordening (EU) nr. 575/2013 vereist is in het geval van dochterondernemingen of ondernemingen waarin een instelling een deelneming heeft, indien die dochteronderneming of onderneming geen instelling, financiële instelling of nevendiensten verrichtende onderneming is, en indien er een aanzienlijk step-in-risico is en mits de onderneming onder meer geen verzekerings- of herverzekeringsonderneming of verzekeringsholding is, van bevoegde autoriteiten worden verwacht dat zij ten minste bepaalde categorieën ondernemingen onderzoeken zoals special purpose entities die niet kwalificeren als special purpose entities voor securitisatiedoeleinden (SSPE’s) in de zin van artikel 2, punt 2, van Verordening (EU) 2017/2402 van het Europees Parlement en de Raad6, waarvoor de in artikel 244 van Verordening (EU) nr. 575/2013 bepaalde voorwaarden voor de overdracht van een aanzienlijk deel van het kredietrisico van toepassing is, alsmede ondernemingen die in artikel 89, lid 1, punt b), van Verordening (EU) nr. 575/2013 bedoelde activiteiten uitoefenen.
(6) Om de coherentie te garanderen met het eigenvermogensraamwerk dat op grond van Verordening (EU) nr. 575/2013 is vastgesteld en om te vermijden dat onterechte gunstige kapitaalbehandelingen worden toegekend in die gevallen waarin overeenkomstig artikel 18, leden 3 tot en met 6, of artikel 18, lid 8, van Verordening (EU) nr. 575/2013 consolidatie vereist is, moet de opname in het geconsolideerde eigen vermogen van bedragen aan tier 1-kernkapitaalbestanddelen en aanvullend-tier 1- en tier 2-kapitaalinstrumenten die door de in prudentiële consolidatiekring opgenomen ondernemingen zijn uitgegeven en eigendom zijn van personen niet zijnde die ondernemingen, en de daaraan gerelateerde agiorekeningen, ook worden gebaseerd op de artikelen 81 tot en met 88 van die verordening.
(7) Deze verordening is gebaseerd op het ontwerp van technische reguleringsnormen dat de EBA bij de Commissie heeft ingediend.
(8) De EBA heeft open publieke raadplegingen gehouden over het ontwerp van technische reguleringsnormen waarop deze verordening is gebaseerd, de mogelijke kosten en baten ervan geanalyseerd en het advies van de overeenkomstig artikel 37 van Verordening (EU) nr. 1093/2010 van het Europees Parlement en de Raad7 opgerichte Stakeholdersgroep bankwezen ingewonnen,
HEEFT DE VOLGENDE VERORDENING VASTGESTELD:
Artikel 1 - Definities
Voor de toepassing van deze verordening wordt verstaan onder:
- 1) “relevante activiteiten”: relevante activiteiten in de zin van bijlage A in de bijlage bij Verordening (EG) nr. 1254/2012 van de Commissie8 (bijlage bij IFRS 10);
- 2) “risicolimiterende factoren”: wetten, voorschriften, regels of contractuele regelingen die de mogelijkheden van een instelling beperken om financiële steun te geven aan een onderneming in een stresssituatie;
-
3)
“deelnemende ondernemingen”: de ondernemingen die gezamenlijke zeggenschap hebben over:
- a) een in artikel 3, lid 1, van deze verordening bedoelde instelling of financiële instelling, of
- b) een onderneming niet zijnde een in artikel 7, lid 3, punt a), van deze verordening bedoelde instelling, financiële instelling of nevendiensten verrichtende onderneming;
- 4) “kapitaalbinding”: de eigendom, direct of middellijk, van het kapitaal van een onderneming, daaronder begrepen een deelneming in de zin van artikel 4, lid 1, punt 35, van Verordening (EU) nr. 575/2013;
- 5) “invloed van betekenis”: de macht om deel te nemen aan de financiële en operationele beleidsbeslissingen van een onderneming, indien die onderneming niet kwalificeert als dochteronderneming in de zin van artikel 4, lid 1, punt 16, van Verordening (EU) nr. 575/2013 en niet onder gezamenlijke zeggenschap staat in de zin van artikel 3, lid 1, of artikel 7, lid 3, punt a), van deze verordening.
Artikel 2 - Voorwaarden waaronder de consolidatie moet worden uitgevoerd in het geval van met elkaar in de zin van artikel 22, lid 7, van Richtlijn 2013/34/EU in betrekking staande groepen van ondernemingen
Indien overeenkomstig artikel 18, lid 3, van Verordening (EU) nr. 575/2013 consolidatie vereist is, ziet de volgende entiteit erop toe dat de voorwaarden van deel een, titel II, hoofdstuk 2, afdeling 1, van Verordening (EU) nr. 575/2013 in acht worden genomen op basis van de geconsolideerde situatie van alle ondernemingen van de groep:
- a) de instelling, indien er slechts één instelling binnen de groep is;
- b) de kredietinstelling met het grootste balanstotaal, indien er diverse kredietinstellingen binnen de groep zijn;
- c) de onder Verordening (EU) nr. 575/2013 vallende beleggingsonderneming met het grootste balanstotaal, indien de groep geen kredietinstelling omvat.
Artikel 3 - Voorwaarden waaronder de consolidatie moet worden uitgevoerd in het geval van instellingen of financiële instellingen welke gezamenlijk door een bij de consolidatie betrokken onderneming en een of meer daarin niet betrokken ondernemingen worden geleid
In het geval van deelnemingen in instellingen of financiële instellingen welke gezamenlijk door een bij de consolidatie betrokken onderneming en een of meer daarin niet betrokken ondernemingen, eist de consoliderende toezichthouder proportionele consolidatie overeenkomstig artikel 18, lid 4, van Verordening (EU) nr. 575/2013 indien alle volgende voorwaarden zijn vervuld:
- a) de deelnemende ondernemingen controleren gezamenlijk een meerderheid van de stemrechten van de aandeelhouders of vennoten in de betrokken instelling of financiële instelling of hebben de mogelijkheid om gezamenlijk de relevante activiteiten van de instelling of financiële instelling te bestemmen, overeenkomstig een in rechte afdwingbare onderlinge contractuele regeling of clausules van de statutaire bepalingen van de instelling of financiële instelling;
- b) de besluiten over de relevante activiteiten van de instelling of financiële instelling vergen de unanieme instemming van alle deelnemende ondernemingen;
- c) in de in punt a) bedoelde contractuele regeling of de clausules van de statutaire bepalingen van de instelling of financiële instelling is bepaald dat de aansprakelijkheid van de deelnemende onderneming beperkt is tot het aandeel in het kapitaal dat zij in de betrokken instelling of financiële instelling houden.
Artikel 4 - Voorwaarden waaronder de consolidatie moet worden uitgevoerd in het geval van deelnemingen in of kapitaalbindingen met instellingen of financiële instellingen niet zijnde die bedoeld in artikel 18, leden 1 en 4, van Verordening (EU) nr. 575/2013
Ten behoeve van de in lid 2 bedoelde beoordeling verschaft de instelling de bevoegde autoriteit, op verzoek, alle noodzakelijke informatie met name met betrekking tot de volgende elementen:
- a) de totale eigendomsstructuur van de betrokken instelling of financiële instelling, gelet met name op de vraag of aandelen of gelijkwaardige eigendomsrechten en stemrechten, met inbegrip van potentiële stemrechten als bedoeld in artikel 5, lid 5, verspreid zitten over een groot aantal aandeelhouders, eigenaren of vennoten, dan wel of de instelling de belangrijkste aandeelhouder, eigenaar of vennoot van de instelling of financiële instelling is;
- b) de vraag of de instelling handelt als sponsor door de betrokken instelling of financiële instelling te leiden of te adviseren, door effecten van de instelling of financiële instelling op de markt te plaatsen, of door liquiditeit en/of kredietverbetering te verschaffen aan de instelling of financiële instelling, of de vraag of de instelling een belangrijke belegger is in haar schuld- of eigenvermogensinstrumenten, of er andere contractuele en niet-contractuele betrokkenheid is die de instelling blootstelt aan de risico’s of met eigen vermogen vergelijkbare rendementen op de activa van de betrokken instelling of financiële instelling of die verband houden met haar prestaties;
- c) de vraag of de instelling daadwerkelijk betrokken is bij de besluitvorming van de betrokken instelling of financiële instelling, de mate waarin de instelling daarop invloed uitoefent, of de vraag of de instelling of financiële instelling volgens het toepasselijke raamwerk voor financiële verslaggeving beschouwd wordt als staat zij onder zeggenschap;
- d) de vraag of de instelling van de betrokken instelling of financiële instelling kritieke operationele diensten verleend krijgt die niet tijdig zonder buitensporige kosten kunnen worden vervangen;
- e) de vraag of de kredietrating van de betrokken instelling of financiële instelling op de eigen rating van de instelling is gebaseerd;
- f) de vraag of de samenstelling van de beleggersbasis van de betrokken instelling of financiële instelling specifieke kenmerken vertoont, met name wat betreft de vraag of de overige beleggers in de instelling of financiële instelling een nauwe commerciële betrekking hebben met de instelling, hun mogelijkheden om verliezen te dragen of hun mogelijkheden om hun financiële instrumenten van de hand te doen;
- g) de vraag of de betrokken instelling of financiële instelling en de instelling een gemeenschappelijke cliëntenbasis hebben of betrokken zijn bij de commercialisering van elkaars producten;
- h) de vraag of de instelling en de betrokken instelling of financiële instelling dezelfde merknaam hebben;
- i) de vraag of de instelling in het geval van financiële problemen al financiële steun aan de betrokken instelling of financiële instelling heeft gegeven.
Artikel 5 - Voorwaarden waaronder de consolidatie moet worden uitgevoerd ingeval een instelling een invloed van betekenis uitoefent op één of meer instellingen of financiële instellingen, zonder daarin evenwel een deelneming te houden of daarmee andere vormen van kapitaalbinding te hebben
Voor de toepassing van dit artikel worden onder meer de volgende elementen beschouwd als aanwijzingen dat er sprake is van een invloed van betekenis:
- a) de instelling heeft een lid van het bestuurs-, leidinggevend of toezichthoudende orgaan van de betrokken instelling of financiële instelling aangesteld of heeft het recht dit aan te stellen;
- b) de instelling is daadwerkelijk betrokken bij de besluitvorming van de betrokken instelling of financiële instelling, onder meer bij besluiten over dividend- en andere uitkeringen;
- c) het bestaan van transacties van materieel belang met de betrokken instelling of financiële instelling;
- d) de instelling heeft leidinggevend personeel uitgewisseld met de betrokken instelling of financiële instelling;
- e) de instelling verschaft de betrokken instelling of financiële instelling essentiële technische informatie of kritieke diensten;
- f) de instelling heeft, op grond van een overeenkomst of statutaire bepalingen, aanvullende rechten in de betrokken instelling of financiële instelling die van invloed kunnen zijn op de leiding of de besluitvorming van die instelling of financiële instelling.
Artikel 6 - Voorwaarden waaronder de consolidatie moet worden uitgevoerd ingeval twee of meer instellingen of financiële instellingen onder centrale leiding staan zonder dat dit op grond van een overeenkomst of statutaire bepalingen vastgelegd hoeft te zijn
Een bevoegde autoriteit eist, overeenkomstig artikel 18, lid 6, punt b), van Verordening (EU) nr. 575/2013, de consolidatie van twee of meer instellingen of financiële instellingen die onder centrale leiding staan zonder dat dit op grond van een overeenkomst of statutaire bepalingen hoeft te zijn vastgelegd, indien de volgende voorwaarden zijn vervuld:
- a) de bevoegde autoriteit heeft een beoordeling gemaakt om zich ervan te vergewissen dat het financiële en operationele beleid van de instellingen of financiële instellingen daadwerkelijk wordt gecoördineerd; en
- b) met de betrokken instellingen of financiële instellingen bestaan geen betrekkingen in de zin van artikel 22, leden 1 en 2, en artikel 22, lid 7, punt b), van Richtlijn 2013/34/EU.
Voor de toepassing van lid 1, punt a), mogen de bevoegde autoriteiten met name de volgende elementen in aanmerking nemen als aanwijzingen voor het bestaan van de in dat punt bedoelde situatie:
- a) de betrokken instellingen of financiële instellingen staan direct of middellijk onder de zeggenschap van dezelfde natuurlijke persoon of personen of van dezelfde entiteit of entiteiten;
- b) een meerderheid van de leden van het bestuurs-, leidinggevend of toezichthoudende orgaan van de instellingen of financiële instellingen bestaat uit personen die zijn aangesteld door dezelfde natuurlijke persoon of personen of door dezelfde entiteit of entiteiten, zelfs indien die leden niet uit dezelfde personen bestaan.
Artikel 7 - Voorwaarden waaronder de consolidatie moet worden uitgevoerd ingeval een dochteronderneming of een onderneming waarin een instelling een deelneming heeft, geen instelling, financiële instelling of nevendiensten verrichtende onderneming is
Bevoegde autoriteiten kunnen met name proportionele consolidatie van een in lid 1 bedoelde onderneming volgens het aandeel in het kapitaal van die onderneming eisen indien aan een van de beide volgende voorwaarden is voldaan:
- a) de onderneming staat onder gezamenlijke zeggenschap van de instelling en één of meer niet in de consolidatie opgenomen ondernemingen overeenkomstig een in rechte afdwingbare onderlinge contractuele regeling of clausules van de statutaire bepalingen van de onderneming, en de besluiten over de relevante activiteiten van de onderneming vereisen unanieme instemming van alle deelnemende ondernemingen;
- b) er is een contractuele overeenkomst tussen de instelling en één of meer aandeelhouders, eigenaren of vennoten van de onderneming om gezamenlijk financiële steun aan die onderneming te geven of er zijn sterke aanwijzingen dat zij de onderneming financieel zouden steunen overeenkomstig het aandeel in het kapitaal.
Artikel 8 - Voorwaarden voor de opname van instrumenten die eigendom zijn van personen niet zijnde de in de prudentiële consolidatiekring opgenomen ondernemingen, in geconsolideerd tier 1-kernkapitaal, aanvullend-tier 1- en tier 2-kapitaal
Voor de toepassing van lid 4 is het volgende van toepassing:
- a) de ondernemingen waarvoor proportionele consolidatie vereist is, worden beschouwd als dochterondernemingen;
- b) verwijzingen naar de volledige opname in de consolidatie overeenkomstig deel een, titel II, hoofdstuk 2, van Verordening (EU) nr. 575/2013 worden begrepen als verwijzingen naar de proportionele opname in de consolidatie overeenkomstig artikel 18, lid 4, 5 of 8, van die verordening, en
- c) de in de artikelen 82, 83 en 85 tot en met 88 van Verordening (EU) nr. 575/2013 bedoelde bedragen worden bepaald rekening houdende met het aandeel van de instelling in het kapitaal van die ondernemingen.
Artikel 9 - Inwerkingtreding
-
PB L 176 van 27.6.2013, blz. 1.
(terug) -
Richtlijn 2013/34/EU van het Europees Parlement en de Raad van 26 juni 2013 betreffende de jaarlijkse financiële overzichten, geconsolideerde financiële overzichten en aanverwante verslagen van bepaalde ondernemingsvormen, tot wijziging van Richtlijn 2006/43/EG van het Europees Parlement en de Raad en tot intrekking van Richtlijnen 78/660/EEG en 83/349/EEG van de Raad (PB L 182 van 29.6.2013, blz. 19).
(terug) -
Verordening (EG) nr. 1606/2002 van het Europees Parlement en de Raad van 19 juli 2002 betreffende de toepassing van internationale standaarden voor jaarrekeningen (PB L 243 van 11.9.2002, blz. 1).
(terug) -
Guidelines of the Basel Committee on Banking Supervision on the identification and management of step-in risk, Bazel, oktober 2017.
(terug) -
EBA, Richtsnoeren — Limieten voor blootstellingen met betrekking tot schaduwbankentiteiten die buiten een gereglementeerd kader bankactiviteiten verrichten, krachtens artikel 395, lid 2, van Verordening (EU) nr. 575/2013, 3 juni 2016, EBA/GL/2015/20.
(terug) -
Verordening (EU) 2017/2402 van het Europees Parlement en de Raad van 12 december 2017 tot vaststelling van een algemeen kader voor securitisatie en tot instelling van een specifiek kader voor eenvoudige, transparante en gestandaardiseerde securitisatie en tot wijziging van de Richtlijnen 2009/65/EG, 2009/138/EG en 2011/61/EU en de Verordeningen (EG) nr. 1060/2009 en (EU) nr. 648/2012 (PB L 347 van 28.12.2017, blz. 35).
(terug) -
Verordening (EU) nr. 1093/2010 van het Europees Parlement en de Raad van 24 november 2010 tot oprichting van een Europese toezichthoudende autoriteit (Europese Bankautoriteit), tot wijziging van Besluit nr. 716/2009/EG en tot intrekking van Besluit 2009/78/EG van de Commissie (PB L 331 van 15.12.2010, blz. 12).
(terug) -
Verordening (EU) nr. 1254/2012 van de Commissie van 11 december 2012 houdende wijziging van Verordening (EG) nr. 1126/2008 tot goedkeuring van bepaalde internationale standaarden voor jaarrekeningen overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1606/2002 van het Europees Parlement en de Raad met het oog op de invoeging van International Financial Reporting Standard 10, International Financial Reporting Standard 11, International Financial Reporting Standard 12, International Accounting Standard 27 (2011) en International Accounting Standard 28 (2011) (PB L 360 van 29.12.2012, blz. 1).
(terug) -
Richtlijn 2013/36/EU van het Europees Parlement en de Raad van 26 juni 2013 betreffende toegang tot het bedrijf van kredietinstellingen en het prudentieel toezicht op kredietinstellingen en beleggingsondernemingen, tot wijziging van Richtlijn 2002/87/EG en tot intrekking van de Richtlijnen 2006/48/EG en 2006/49/EG (PB L 176 van 27.6.2013, blz. 338).
(terug)